30 lecie Szkoły Ikonograficznej w Bielsku Podlaskim

Szkoła Ikonograficzna w Bielsku Podlaskim

Minęło 30 lat od powołania do życia, wówczas jedynej w Polsce, Szkoły Ikonograficznej. Inicjatorem i założycielem a jednocześnie dyrektorem, jest niestrudzony o. Leoncjusz Tofiluk. To dzięki Jego heroicznej pracy, odwadze i determinacji zostało utworzone Policealne Studium Ikonograficzne w Bielsku Podlaskim. Mury szkoły opuściło wielu absolwentów, którzy swoimi pracami upiększają świątynie w kraju i zagranicą. Piszą ikony na potrzeby cerkwi i osób indywidualnych. Jubileusz 30 lecia był okazją do wspomnień, prelekcji, wykładów i spotkań.

materiał przygotował: o. Jarosław Ciełuszecki

Szkoła ikonograficzna i śpiew cerkiewny.

ks. mitrat Leoncjusz Tofiluk

Ojciec Leoncjusz Tofiluk niedawno skończył 85 lat, a wciąż pozostaje aktywnym i niestrudzonym duszpasterzem, niee tylko w swojej parafii. Tym, co zrobił w ciągu swojej posługi duszpasterskiej, można by obdzielić kilka osób. Można powiedzieć, że to jemu Cerkiew w Polsce zawdzięcza odrodzenie współczesnej kanonicznej ikony. Ponad czterdzieści lat temu ks. Leoncjusz zainteresował się ikonografią, zaprzyjaźnił z Jerzym Nowosielskim, zaczerpnął z tradycji fińskiej i rosyjskiej. Tak powstał najpierw cykl obozów ikonograficznych, później Studium Ikonograficzne. Szkoła w tym roku będzie obchodzić 30-lecie istnienia.  Swoją posługę duszpasterską rozpoczął w 1956 roku. Od samego początku wiele uwagi poświęcał młodzieży. Organizował obozy, półkolonie, zimowiska, pielgrzymki i lekcje religii. Oprócz tego dał się poznać jako wybitny kaznodzieja i dobry administrator. Przez wiele lat był przewodniczącym festiwalu Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej. Organizował obozy ikonograficzne, a w 1991 roku z uruchomił szkołę ikonograficzną, którą kieruje do dnia dzisiejszego. Ojciec Leoncjusz podejmował także różne inne, często nowatorskie działania służące prawosławiu m.in. uruchomił małą drukarnię w budynku parafialnym, aby rozpowszechniać duchową literaturę oraz nagrywał nabożeństwa wraz z tłumaczeniem na kasety i rozpowszechniał wśród wiernych. Z naszym gościem rozmawiamy o szkole ikonograficznej i śpiewie cerkiewnym.

Apokalipsa na ścianach – freski w przedsionku supraskiej cerkwi

Krzysztof Stawecki – konserwator zabytków

“Wyjątkowy ikonostas” – rozmowa o supraskim ikonostasie

dr Krystyna Stawecka

O trwających pracach nad tworzeniem ikonostasu do supraskiej cerkwi Zwiastowania NMP rozmawiamy z konsultantką Monasteru Supraskiego dr Krystyną Stawecką – historykiem sztuki i teologiem. Materiał przygotowali: ks. hieromnich Pantelejmon (Karczewski), Tomasz Wasiluk

Kolejny etap rekonstrukcji fresków

Monaster Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy w Supraślu

W Supraskim Monasterze rozpoczął się kolejny etap rekonstrukcji fresków. Tegoroczne prace obejmą północną ścianę nawy głównej, filary, narteks i pomieszczenie dla chóru. Bizantyjskie malowidła ścienne odtwarzane są na podstawie „Programu Konserwatorskiego prac odtworzenia XVI-wiecznych fresków cerkwi Zwiastowania NMP w Supraślu”.

Tegoroczne prace nadal wykonywane są dzięki pomocy ludzi dobrej woli, którym nie jest obojętne wspólne dzieło odbudowy Monasteru Supraskiego. Ponadto odtworzenie fresków na ścianie północnej zostało wsparte docelowym dofinansowaniem: Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego, Podlaskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Gminy Supraśl.

Zwracamy się o dalszą pomoc wiernych i wszystkich przyjaciół Supraskiego Monasteru, gdyż dzięki Waszej ofiarności możemy kontynuować wspólne dzieło odbudowy. Pamiętajmy, iż wznosząc i upiększając widzialną świątynię Bożą, tym samym budujemy w sobie niewidzialną świątynię Ducha Świętego.

Prosimy o dalsze dobrowolne ofiary:

Klasztor Męski Zwiastowania NMP w Supraślu
ul. Klasztorna 1, 16-030 Supraśl
Bank Spółdzielczy w Białymstoku
Oddział w Supraślu
Numer konta: 83 8060 0004 0680 0286 2000 0010

za: monaster-suprasl.pl

Cuda przed ikoną Matki Bożej w Starym Korninie

prof. Antoni Mironowicz

Nagranie ze spotkania w parafii św. Proroka Eliasza w Białymstoku, które odbyło się 8 marca 2020 roku w ramach cyklu Wielkopostne Duchowe Rozważania.

Święto ku czci Supraskiej Ikony Matki Bożej co roku gromadzi w monasterze w Supraślu setki pielgrzymów. Wierni przybywają tu, by pomodlić się przed cudotwórczą ikoną i prosić Matkę Bożą o wstawiennictwo. O historii Supraskiej Hodegetrii i tegorocznych uroczystościach rozmawiamy z archimandrytą Hiobem i hieromnichem Pantelejmonem.

Plan uroczystości ku czci Supraskiej Ikony Matki Bożej

piątek 09.08.2019

16:00 powitanie pieszej pielgrzymki z Białegostoku
17:30 powitanie arcypasterzy
18:00 całonocne czuwanie
20:30 parakles do Matki Bożej, czytanie reguły modlitewnej przed Eucharystią
22:00 akatyst do Bogurodzicy
23:30 akatyst za zmarłych (krypta abpa Mirona)

sobota 10.08.2019

1:00 Św. Liturgia (cerkiew św. Jana Teologa)
6:00 Św. Liturgia (cerkiew Zwiastowania)
10:00 Św. Liturgia (ołtarz polowy przed cerkwią), uroczysta procesja

Ojciec Michel Quenot jest autorem 30 książek dotyczących prawosławnej ikonografii. Wiele z nich przetłumaczono na różne języki m.in. na angielski, niemiecki, grecki, rosyjski, duński, rumuński, włoski, japoński i arabski. W tym roku kapituła skupiona wokół redakcji i przyjaciół „Przeglądu Prawosławnego” przyznała nagrodę im. Księcia Konstantego Ostrogskiego o. Michelowi za jego wkład w popularyzację prawosławnej myśli teologicznej w Europie Zachodniej i na całym świecie.

O życiu i twórczości o. Michela Quenot opowiada Andrzej Charyło

Ikonografia współczesnych świętych

Jan Grigoruk – ikonograf z monasteru w Supraślu

Wykład został wygłoszony 21 listopada 2018 roku w Monasterze Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy w Supraślu w ramach cyklu “Supraskie Środy”

Materiał przygotował: Grzegorz Wasiluk

Supraska Redakcja Radia Orthodoxia

Malarska dwujęzyczność Jerzego Nowosielskiego. Związki między abstrakcją, a ikoną w monumentalnych projektach sakralnych

dr Krystyna Czerni – Krytyk i historyk sztuki. Pracownik Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego, doktor nauk humanistycznych. Autorka licznych tekstów o sztuce, a także programów telewizyjnych opartych o wywiady z artystami.

Wykład został zarejestrowany podczas sympozjum naukowego „Nowosielski – malarz, filozof, teolog”, które odbyło się w Akademii Supraskiej 21 października 2018.

Święto Supraskiej Ikony Matki Bożej, które w Cerkwi Prawosławnej przypada na 10 dzień sierpnia jest – obok święta Zwiastowania Najświętszej Marii Panny oraz święta Apostoła i Ewangelisty Jana Teologa – jednym z najważniejszych wydarzeń w Supraskiej Ławrze. Wierni szczególnie podkreślają, że to właśnie Supraska Ikona Matki Bożej przyciąga ich do Supraśla. O ikonografii Supraskiej Hodegetrii rozmawialiśmy z Jego Ekscelencją Najprzewielebniejszym Andrzejem biskupem supraskim.

ŚWIĘTO SUPRASKIEJ IKONY MATKI BOŻEJ 9-10 SIERPNIA 2018
Porządek uroczystości:

16:00 – powitanie pieszej pielgrzymki z Białegostoku,
17:30 – powitanie Arcypasterzy,
18:00 – Całonocne Czuwanie,
21:00 – Kanon i modlitwy przed Eucharystią,
22:00 – Akatyst przed Supraską Ikoną Matki Bożej,
23:30 – Akatyst za zmarłych (Krypta abp. Mirona),
1:00 – św. Liturgia w cerkwi św. Jana Teologa,
5:30 – św. Liturgia w cerkwi św. Antoniego Supraskiego,
10:00 – św. Liturgia w cerkwi Zwiastowania Bogarodzicy, uroczysta procesja.

Dziś Cerkiew wspomina pamięć św. Andrzeja Rublowa, mnicha i ikonografa, który żył na przełomie XIII i XIV wieku. Jest on uważany za jednego z najwybitniejszych przedstawicieli moskiewskiej szkoły pisania ikon. Do najbardziej znanych dzieł świętego należy  “Święta Trójca” (powstała około 1411 r.)

O życiu i twórczości świętego opowiada Katarzyna Kiczko.

Drugi wykład – „Cudowne ikony na Podlasiu” – należał do ikonografa Jana Grigoruka. Był to szereg opowieści przeplatanych prezentacją istniejących zdjęć i reprodukcjami zaginionych obrazów. Opowiadania dotyczyły zarówno ikon najstarszych i popularnych, jak również tych znanych tylko na poszczególnych parafiach. Dowiedzieć się można było kto i w jaki sposób fundował poszczególne ikony do świątyń, jak później one chroniły siebie i ludność oraz jak cudem unikały zniszczenia. Zebrani dowiedzieli się, gdzie na Podlasiu znajduje się najstarsza ikona oraz najstarsza świątynia „pierwsza matka supraskiej obronnej cerkwi Zwiastowania”. Jak w XVI wieku z serca prawosławia – Monasteru w Supraślu przepisywano supraską ikonę Matki Bożej, by jej kopie mogły się znaleźć w filii monasteru w Kuźnicy Białostockiej czy w sanktuarium w Hodyszewie. Był to pasjonujący wykład, ale także pełen westchnień, gdyż burzliwe losy tych terenów, wojny światowe i bieżeństwo doprowadziły do tego, że obecnie na Podlasiu znajduje się tylko część ikon-świadectw 1000-letniego przebywania Prawosławia na tym terenie.

Materiał przygotowała Supraska Redakcja Radia Orthodoxia

Ikona Zmartwychwstania Pańskiego gości obecnie w centralnym miejscu w naszych świątyniach. O symbolice i charakterystyce ikony święta Zstąpienie do odchłani (Soszedstwije wo ad ) opowiada o. Marian Romańczuk.

Materiał przygotowała Aleksandra Romańczuk

Jan Grigoruk, ikonograf, opowiada o kolorach, które możemy zobaczyć na ikonach.

Wykłady w ramach cyklu „Supraskie Środy” to spotkania z parafianami i pielgrzymami, osobami wierzącymi, a także poszukującymi. Mają miejsce po akatyście do Matki Bożej (początek nabożeństwa o godz. 17.00). O spotkaniach, które obędą się w najbliższym czasie więcej na stronie monaster-suprasl.pl w zakładce plan nabożeństw.

Materiał przygotował: Grzegorz Wasiluk

Wprowadzenie Najświętszej Bogurodzicy do Świątyni to jedno z 12 wielkich świąt cerkiewnych. Zgodnie z prawosławną tradycją święta Maria w wieku 3 lat została oddana przez Joachima i Anne na służbę Bogu. Bogobojni rodzice ofiarowali córkę do świątyni w Jerozolimie, aby tam miłując Boga wychowywała się i rozwijała. O bogatej ikonografii święta Wprowadzenia Najświętszej Bogurodzicy opowiada ks. Mateusz Kiczko

Zapraszamy do wysłuchania wykładu Vitaliego Michalczuka pt.: “Złoto w ikonie”. Wykład odbył się 28 maja 2017 roku w białostockim Centrum Kultury Prawosławnej w ramach kursu pozłotniczego organizowanego przez Stowarzyszenie “Metamorphosis” oraz  “Galerię w pracowni”.

Dziś Cerkiew prawosławna wspomina wydarzenia Wniebowstąpienia Pańskiego. Jest to święto ruchome z cyklu 12-stu wielkich świąt cerkiewnych, obchodzone zawsze 40 dni po Wielkanocy. Zapraszamy do wysłuchania materiału ks. Piotra Borowika, który przybliża słuchaczom Radia Orthodoxia ikonografię tego wielkiego święta.

W piątek, 7 kwietnia br. o godz. 17.30, w Aula Magna Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku odbyło się sympozjum “Cerkiewne rytmy i cykle, a zdrowie.”

Zapraszamy do wysłuchania wykładu Jana Grigoruka na temat „Ikona jako pomoc w spowalnianiu rytmów osoby ludzkiej“.

Spotkanie odbyło się w ramach cyklu interdyscyplinarnych sympozjów: “Zdrowie jako dar i zadanie”, którego organizatorami byli:
Duszpasterstwo Prawosławnego Środowiska Akademickiego w Białymstoku,
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku – Katedra Biostruktury,
Instytut Ekumeniczny KUL – Katedra Teologii Prawosławnej.

zdjęcie za: http://www.umb.edu.pl/aktualnosci/

Wszechnica Wielkopostna „Kult ikon na Podlasiu”. Spotkanie z Janem Grigorukiem.

Pierwsze spotkanie z cyklu Wielkopostnej Wszechnicy odbyło się 5 marca w świetlicy parafialnej Po wieczornym nabożeństwie zgromadzonych przywitał o. Marian Romańczuk, który zainaugurował kolejną edycję wszechnicy i zapowiedział gościa.  Prelegentem spotkania był Jan Grigoruk, który zaprezentował temat: “Prawosławna ikonografia na Podlasiu”. Prowadzący wykład ukończył Szkołę Ikonograficzną w Bielsku Podlaskim, dzięki czemu posiada bogatą wiedzę na temat ikon, którą podzielił się ze słuchaczami. Głównym aspektem tematu były ikony Bogurodzicy czczone na naszych okolicznych terenach. W pierwszej kolejności została przybliżona historia Supraskiej Ikony Matki Bożej oraz jej kopie: Białostocka, Leśniańska i Krasnostocka (Różanostocka). Historia tego ostatniego miejsca  jest o tyle ciekawa , że istniały tam 3 duże monastery. Jeden z nich był na tyle ogromny, że posiadał swoje filie w Grodnie i Petersburgu.

Następnie wspomniane zostały inne cudotwórcze ikony św. Antoniego Pieczerskiego w Narwi, św. Mikołaja czy św. Paraskiewy. Jako ciekawostkę rozmówca przytoczył fakt historyczny, mówiący o początkach kultu św. Antoniego zapoczątkowany na naszych terenach przez kijowskich mnichów.

Innym cudotwórczym wizerunkiem Matki Bożej jest ikona Pokrow (Opieki Bogurodzicy) w Puchłach. Nie należała ona do typu ikon Hodegetrii. Z miejscem tym wiązała się ciekawostka  iż była to jedyna parafia, w której wierni składali inwentarz w ofierze.

Kończąc, Jan Grigoruk zaznaczył, że każda ikona czy to pisana czy papierowa (jak w Terespolu) może stać się cudotwórczą. Jak mówił św. Jan z Kronsztadu ikona staje się cudotwórczą nie dzięki wysiłkowi ikonopisca lecz dzięki modlitwom wiernych przed nią się modlących. Dlatego tak istotna jest nasza gorliwa modlitwa przed nią.
Spotkanie cieszyło się dużym zainteresowaniem ze strony wiernych, nie tylko parafian.

za: woskresienska.pl